Obowiązki operatora stacji ładowania: AFIR, EIPA, UDT
Ogólnodostępna stacja ładowania w Polsce podlega jednocześnie unijnemu rozporządzeniu AFIR i ustawie o elektromobilności. Zebraliśmy obowiązki operatora w jednym miejscu — z terminami, opłatami i karami — i pokazujemy, które z nich system może wykonywać za Ciebie.
ARTEVALista kontrolna
OPERATOR STACJI · 2026
[ ] Umowy: przyłącze i energia
[ ] Numer EIPA operatora
[ ] Stacja wpisana do EIPA
[ ] Badanie techniczne UDT
[ ] Płatność ad hoc (AFIR)
[ ] Cena widoczna przed startem
[ ] Statusy i ceny wysyłane do EIPA
[ ] Cennik na stronie internetowej
Szczegóły każdego punktu poniżej
Operator stacji a dostawca usługi ładowania
Ustawa o elektromobilności rozróżnia dwie role. Operator ogólnodostępnej stacji ładowania odpowiada za jej budowę, zarządzanie, bezpieczną eksploatację, konserwację i naprawy. Dostawca usługi ładowania obsługuje kierowcę: rejestrację, autoryzację, rozliczenie sesji, płatność, faktury i reklamacje, a swoje ceny publikuje na stronie internetowej.
Jedna firma może pełnić obie role — tak jest najczęściej, gdy stawiasz stację na własnym parkingu. Operator musi jednak dać innym dostawcom usług ładowania dostęp do stacji na rynkowych warunkach, a kierowcy nie wolno uzależniać ładowania od zawarcia umowy.
PODZIAŁ RÓL
Operator stacji
· budowa i eksploatacja
· badanie techniczne UDT
· pomiar energii w każdym punkcie
· dane o dostępności i cenach do EIPA
· umowy dystrybucyjna i sprzedaży energii
Dostawca usługi ładowania
· rejestracja i autoryzacja kierowców
· rozliczenie sesji i płatność
· faktury i reklamacje
· ceny na stronie internetowej
BADANIE UDT · OPŁATY
Stawki: cennik UDT, § 24 rozporządzenia Ministra Energii z 26.06.2019; zmieniają się co roku z przeciętnym wynagrodzeniem
Badanie techniczne UDT
Zanim ogólnodostępna stacja zacznie działać, musi przejść badanie techniczne Urzędu Dozoru Technicznego. Badanie powtarza się po każdej naprawie lub modernizacji — także po dodaniu albo przeniesieniu punktów ładowania. Wymiana części na identyczne nie wymaga nowego badania.
Według UDT badaniu podlegają też stacje niedostępne publicznie, na których świadczy się usługę ładowania, na przykład dla floty czy pracowników. Nie dotyczy to prywatnych punktów ani punktów niepublicznych o mocy do 3,7 kW.
EIPA: rejestracja i dane o stacji
Ewidencję Infrastruktury Paliw Alternatywnych prowadzi UDT. Operator musi uzyskać numer EIPA przed rozpoczęciem działalności i zarejestrować stację najpóźniej w dniu, w którym zgłasza ją do badania UDT. Na publicznej mapie EIPA stacja pojawia się dopiero po pozytywnym badaniu.
Potem obowiązek jest ciągły: informacja o dostępności stacji ma trafiać do EIPA natychmiast po zmianie, a ceny — w ciągu godziny od zmiany. Ręcznie nie da się tego robić, dlatego dane wysyła oprogramowanie przez API EIPA.
EIPA krok po kroku — blog ArineaEIPA · WYMAGANIA
AFIR: płatności, ceny i dane
Rozporządzenie AFIR obowiązuje w całej Unii od 13 kwietnia 2024 r. bezpośrednio, bez polskiej ustawy wdrażającej. Dotyczy trzech obszarów.
Płatność ad hoc
Stacje ogólnodostępne uruchomione od 13 kwietnia 2024 r. muszą przyjmować płatność bez umowy: przez czytnik kart, urządzenie zbliżeniowe albo — na stacjach poniżej 50 kW — przez internet, np. kod QR ze stroną płatności. Jeden terminal może obsługiwać kilka punktów. Od 1 stycznia 2027 r. czytnik kart lub urządzenie zbliżeniowe musi mieć każda stacja od 50 kW w sieci TEN-T i na bezpiecznych parkingach, także starsza.
Ceny
Na stacjach od 50 kW uruchomionych po 13 kwietnia 2024 r. cena ad hoc jest podawana za kWh — można doliczyć opłatę za minutę zajmowania stanowiska — i widoczna przed startem ładowania. Na mniejszych stacjach wszystkie składniki ceny muszą być łatwo dostępne, w kolejności: kWh, minuta, sesja, inne.
Dane
Od 14 kwietnia 2025 r. operator bezpłatnie udostępnia dane o stacji: statyczne (lokalizacja, złącza, moc, godziny otwarcia) i dynamiczne (dostępność, cena ad hoc, informacja o energii ze źródeł odnawialnych). Stacje publiczne muszą też być połączone cyfrowo, a nowe — obsługiwać inteligentne ładowanie.
AFIR · TERMINY
Kary dla operatora stacji ładowania
Kary nakłada się za konkretne zaniedbania, a ich suma nie może przekroczyć 15% przychodu z poprzedniego roku. Najdroższe błędy to uruchomienie stacji bez badania UDT i blokowanie dostępu innym dostawcom usług ładowania.
KARY · USTAWA O ELEKTROMOBILNOŚCI
Łącznie maks. 15% przychodu z poprzedniego roku
Checklista przed uruchomieniem stacji
- 1
Przyłącze i energia
Warunki przyłączenia od operatora sieci, umowa dystrybucyjna i umowa sprzedaży energii.
- 2
Numer EIPA
Wniosek o numer operatora w EIPA przed rozpoczęciem działalności.
- 3
Rejestracja stacji
Wpis stacji do EIPA najpóźniej w dniu zgłoszenia jej do badania UDT.
- 4
Badanie UDT
Badanie techniczne przed uruchomieniem, kolejne po każdej naprawie lub modernizacji.
- 5
Płatność ad hoc
Terminal kartowy, urządzenie zbliżeniowe albo — poniżej 50 kW — płatność przez internet, np. kod QR.
- 6
Cena przed startem
Cena za kWh i ewentualna opłata za postój widoczne dla kierowcy, zanim zacznie ładować.
- 7
Dane do EIPA
Dostępność wysyłana od razu po zmianie, ceny w ciągu godziny od zmiany.
- 8
Cennik online
Dostawca usługi ładowania publikuje ceny na swojej stronie internetowej.
Co z tej listy robi za Ciebie Arteva
Połowa obowiązków operatora to dane i płatności, które muszą działać bez przerwy. Platforma Arteva przejmuje je od pierwszego dnia pracy stacji.
Po Twojej stronie zostają umowy energetyczne, badanie UDT i wniosek o numer EIPA. Przy wdrożeniu przechodzimy przez te kroki razem z Tobą.
Moduły platformyPłatności i rozliczeniaMontaż stacji i odbiór UDT — ArineaARTEVA · ZGODNOŚĆ
Pytania o obowiązki operatora
PYTANIA I ODPOWIEDZI
Według ustawy o elektromobilności to podmiot odpowiedzialny za budowę, zarządzanie, bezpieczną eksploatację, konserwację i naprawy stacji. Najczęściej jest nim właściciel stacji albo firma, której powierzył jej prowadzenie.
Operator odpowiada za stację jako urządzenie: badanie UDT, pomiar energii, dane do EIPA i umowy energetyczne. Dostawca usługi ładowania obsługuje kierowców: rejestrację, autoryzację, rozliczenie, płatność, faktury i reklamacje. Jedna firma może pełnić obie role.
Każda ogólnodostępna — tak, przed uruchomieniem i po każdej naprawie lub modernizacji. Według UDT dotyczy to też stacji niepublicznych, na których świadczy się usługę ładowania. Badania nie wymagają prywatne punkty ładowania ani punkty niepubliczne o mocy do 3,7 kW.
Według cennika UDT badanie wstępne kosztuje 1 554,01 zł, a badanie po naprawie lub modernizacji 310,80 zł za każdą rozpoczętą godzinę, maksymalnie 1 554,01 zł. Stawki są powiązane z przeciętnym wynagrodzeniem i zmieniają się co roku.
EIPA to Ewidencja Infrastruktury Paliw Alternatywnych prowadzona przez UDT. Rejestrują się w niej operatorzy ogólnodostępnych stacji ładowania: najpierw po numer EIPA, potem z każdą stacją. Stacje prywatne i niepubliczne do EIPA nie trafiają.
Dostępność stacji — natychmiast po każdej zmianie, ceny — w ciągu godziny od zmiany. W praktyce robi to oprogramowanie stacji przez API EIPA; platforma Arteva wysyła te dane automatycznie.
Nowe stacje ogólnodostępne od 13 kwietnia 2024 r. muszą przyjmować płatność ad hoc przez czytnik kart albo urządzenie zbliżeniowe; stacje poniżej 50 kW mogą zamiast tego oferować płatność przez internet, np. kodem QR. Od 1 stycznia 2027 r. czytnik kart lub urządzenie zbliżeniowe musi mieć każda publiczna stacja od 50 kW w sieci TEN-T i na bezpiecznych parkingach. Jeden terminal może obsługiwać kilka punktów.
Nie. Ustawa zakazuje uzależniania ładowania od zawarcia umowy, a AFIR wymaga płatności ad hoc. Aplikacja i abonament mogą być wygodną opcją, ale nie warunkiem.
Za uruchomienie stacji bez badania UDT — 20 000 zł za stację, za brak rejestracji w EIPA — 2 000 zł, za odmowę dostępu dostawcy usługi ładowania — od 5 000 do 150 000 zł, a za wymaganie umowy przed ładowaniem — od 1 000 do 50 000 zł. Łączna kara nie może przekroczyć 15% przychodu z poprzedniego roku.
Nie ma tu Twojego pytania? Napisz na biuro@arinea.pl lub zadzwoń: +48 222 662 777
Uruchommy stację zgodnie z przepisami
Przejdziemy z Tobą przez listę: od przyłącza i badania UDT po EIPA i płatności AFIR. Oprogramowanie Arteva zajmie się tym, co da się zautomatyzować.
Umów konsultacjęZLECENIE · KONSULTACJA